Uitgaven

  • Uitgaven Vlaamse overheid 45,5 miljard euro

    De uitgaven van de Vlaamse overheid bedroegen in 2019 45,5 miljard euro. Dat is een toename met 4% ten opzichte van 2018. Het gaat om ESR-uitgaven.

    De sterkste stijging van de uitgaven deed zich voor in 2015. De uitgaven stegen toen met 36% door de overheveling van een aantal federale bevoegdheden naar Vlaanderen. Op grond van de 6de staatshervorming kwamen bevoegdheden over inzake arbeidsmarkt, gezinsbijslag, gezondheidszorg, justitie en verkeer.

  • Investeringsuitgaven goed voor 8% uitgaven Vlaamse overheid

    De lopende uitgaven maakten in 2019 92% uit van de Vlaamse uitgaven. De resterende 8% waren kapitaaluitgaven. Dat zijn investeringen in ruime zin.

    Van de lopende uitgaven waren in 2019 24% bestemd voor de Vlaamse overheid zelf (inclusief renten). 33% ging als overdrachten of subsidies naar andere overheden en 43% naar andere sectoren. Dat zijn burgers, verenigingen, ondernemingen en het buitenland. Onder lopende kosten vallen personeelskosten en werkingskosten.

    Van de kapitaaluitgaven (investeringen) ging 52% naar de Vlaamse overheid zelf. 13% ging als overdrachten of subsidies naar andere overheden en 34% naar andere sectoren.

  • Sociale bescherming en onderwijs grootste uitgavenposten Vlaamse overheid

    Sociale bescherming en onderwijs waren in 2019 de grootste uitgavenposten van de Vlaamse overheid. Zij waren elk goed voor 28% van de uitgaven. Economische zaken, inclusief mobiliteit, kwam met 19% op de 3de plaats.

  • Daling uitgaven gemeentebesturen met 5%

    De uitgaven daalden in 2019 met 5% tegenover 2018. De daling komt deels doordat een aantal gemeenten vanaf 2019 geen toelage aan het OCMW meer boekten. Het gaat om de gemeenten die dat jaar startten met de vernieuwde boekhouding BBC 2020 (beleids- en beheercyclus).

    De groei van de uitgaven varieert sterk van jaar tot jaar. Gemiddeld bedroeg de groei sinds 2007 2,8% per jaar. De daling van 2019 komt na een forse groei met 12% in 2018.

  • OCMW’s boeken op gemeentebesturen na hoogste uitgaven

    Binnen de lokale overheden hebben de openbare centra voor maatschappelijk welzijn na de gemeentebesturen de hoogste uitgaven. De uitgaven van de OCMW’s bedroegen in 2019 3,3 miljard euro. Dat is gemiddeld ongeveer 510 euro per inwoner.

    Na de gemeentebesturen en OCMW’s waren de uitgaven het hoogst bij de autonome gemeentebedrijven (AGB’s). Die gaven in 2019 1,1 miljard euro uit. De provinciebesturen kwamen net na de AGB’s  De Antwerpse districten hadden met 46 miljoen euro de laagste uitgaven. .

    De uitgaven groeiden van 2018 naar 2019 het snelst bij de OCMW-verenigingen. Hun uitgaven stegen met 15%. Tegenover die stijging stond wel een daling van de OCMW-uitgaven met 7%. Die daalden het sterkst van alle types lokale besturen.

  • Investeringsuitgaven goed voor 18% uitgaven gemeenten

    De uitgaven van de lokale overheden vallen uiteen in 3 groepen:

    • exploitatie-uitgaven: lopende uitgaven voor personeel, pensioenen en andere werkingskosten
    • investeringsuitgaven
    • financieringsuitgaven, hoofdzakelijk terugbetaling van leningen.

    Financieringsuitgaven worden niet meegerekend in de ESR-uitgaven van de Vlaamse overheid.

    Bij de lokale overheden waren de exploitatie-uitgaven of lopende uitgaven de belangrijkste uitgavenpost. Dit is ook het geval bij de Vlaamse overheid. Hun aandeel in de totale uitgaven was in 2019 het grootst bij de APB’s (93%). Dan volgden de OCMW’s (88%) en de OCMW-verenigingen (86%). Bij de gemeentebesturen bedroeg dat aandeel 75%.

    Binnen de exploitatie-uitgaven wogen de bezoldigingen, sociale lasten en pensioenen het zwaarst door. De Antwerpse districten vormen een geval apart, aangezien hun personeelsuitgaven grotendeels door de gemeente worden gedragen.

    Investeringsuitgaven hadden met 27% van de uitgaven het grootste gewicht bij de AGB’s. Dan volgden de provinciebesturen (20%) en de gemeentebesturen (18%). De Antwerpse districten dragen de meeste personeelskosten niet zelf en blijven hier daarom buiten beschouwing.

     

  • Algemeen overheidsbestuur grootste uitgavenpost gemeentebesturen

    Algemeen overheidsbestuur woog bij de gemeentebesturen het zwaarst door met 31% van de uitgaven. Daarna volgden recreatie, cultuur en godsdienst (16%) en openbare orde en veiligheid (12%). Bij de OCMW’s domineerden sociale bescherming (48%) en gezondheid (32%), gevolgd door algemeen overheidsbestuur (19%).

  • Hoogste gemeente-uitgaven per inwoner in grotere steden en kuststreek

    In 2019 varieerde het uitgavenniveau van de gemeentebesturen tussen 900 euro en 4.450 euro per inwoner. In de grotere steden en in de kuststreek lagen de uitgaven per inwoner meestal hoger. In de meer landelijke gebieden is het uitgavenpeil lager.

Bronnen

Agentschap Binnenlands Bestuur: BBC - data en analyses

Departement Financiën en Begroting: Vlaams begroting en rekening

Definities

ESR-uitgaven:de uitgaven die geconsolideerd zijn over alle entiteiten die volgens de regels van het Europees Stelsel van Rekeningen (ESR) binnen de Vlaamse overheid vallen. Consolidatie betekent dat tussen die entiteiten de interne stromen (ontvangsten en uitgaven) niet worden meegeteld. ESR is de Europese standaard voor nationale en regionale rekeningen.

Publicatiedatum

19 november 2020

Volgende update

november 2021

Meer cijfers

Contact

Vorige versies